AXA Türkiye Genel Müdürü Yavuz Ölken, COP31'de sel risk verilerinin sektör genelinde birleştirilmesini ve iklim uyumu için ortak hareket edilmesini istedi.
Antalya'da düzenlenen COP31 kapsamında Türkiye Sigorta Birliği (TSB) tarafından oluşturulan Sigorta Evi'nin ikinci gününde, Türkiye'nin iklim riskleri ve bu risklerin bilimsel verilerle nasıl yönetilebileceği ele alındı. AXA Türkiye tarafından düzenlenen panelde, iklim değişikliğinin şehirler, işletmeler, tarım, sağlık ve kritik altyapılar üzerindeki olası etkileri değerlendirilirken sigorta sektörünün sahip olduğu verilerin somut önlemlere dönüştürülmesi gerektiği vurgulandı.
“Türkiye İklim Raporu: Veri, Modelleme ve Sektörel Risk Haritası” başlıklı beşinci panel, AXA Türkiye Hukuk, Uyum ve Kurumsal Sorumluluk Başkanı Onur Koçkar'ın moderatörlüğünde gerçekleştirildi.
Panelde AXA Türkiye Genel Müdürü Yavuz Ölken, AXA Grup İletişim, Marka ve Sürdürülebilirlik Başkanı Ulrike Decoene, AXA Climate Genel Müdürü Antoine Denoix ve T-Rupt Baş Modellemecisi Prof. Dr. Sinan Akkar konuşmacı olarak yer aldı.
Oturumda, AXA Türkiye İklim Raporu'nun ortaya koyduğu riskler değerlendirilirken, iklim verilerinin yalnızca sigorta fiyatlamasında değil, şehir planlaması, yatırım kararları ve toplumsal dayanıklılığın artırılmasında da kullanılması gerektiği mesajı öne çıktı.
Yavuz Ölken: 2050'de 65–70 milyon kişi su stresiyle karşılaşabilir
AXA Türkiye Genel Müdürü Yavuz Ölken, iklim değişikliğinin etkilerinin Türkiye açısından somut riskler oluşturduğunu belirterek AXA Türkiye İklim Raporu'nun sonuçlarına dikkat çekti.
Yüksek emisyon senaryosunda 2050 yılına kadar Türkiye'de 65 ila 70 milyon kişinin su stresiyle karşı karşıya kalabileceğini ifade eden Ölken, bu tablonun yalnızca çevresel değil, ekonomik ve toplumsal sonuçları bulunduğunu söyledi.
Ölken, su kaynaklarında yaşanabilecek değişimin yatırımlardan tedarik zincirlerine, üretim süreçlerinden yaşam alanlarına kadar birçok kararı etkileyeceğini vurguladı.
“Yatırımı nasıl yapacağız? Komşumuzu nasıl seçeceğiz? İşimizi nasıl seçeceğiz? Tedarik zincirini nasıl planlayacağız?”
İklim risklerinin yalnızca su stresiyle sınırlı olmadığını belirten Ölken, aşırı sıcaklık, orman yangınları, heyelan, şiddetli yağış, sel ve don gibi tehlikelerin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Gelecekte yapılacak yatırımlarda finansal koşulların yanında coğrafi ve iklimsel özelliklerin de dikkate alınmasının zorunlu hale geldiğini ifade eden Ölken, işletmelerin ve toplumun değişen koşullara uyum sağlaması gerektiğini vurguladı.
Sigortacılıkta risk bilgisinin toplumla paylaşılması çağrısı
Yavuz Ölken, sigorta şirketlerinin risk değerlendirmesi, hasar verileri ve katastrofik risk modellemesi alanlarında önemli bir bilgi birikimine sahip olduğunu belirtti.
Ancak bu bilgilerin yalnızca şirketlerin risk kabul ve finansal yönetim süreçlerinde kullanılmasının yeterli olmadığını söyledi.
“Sigorta şirketi olarak spesifik olarak müşterinin riskini ölçmek ya da kendi kümüllerimi, finansal çevikliğimi yakalamak için kendi rezervlerimi dengelemenin ötesine geçmemiz lazım."
Sigorta sektörünün sahip olduğu verileri sigortalılar, işletmeler, sivil toplum kuruluşları ve kamu kurumlarıyla daha fazla paylaşması gerektiğini ifade eden Ölken, bu bilgilerin yatırım kararlarına ve önleyici tedbirlere katkı sağlayabileceğini belirtti.
Ölken, sektörün iklim değişikliğine karşı dayanıklı bir gelecek oluşturulmasında yalnızca finansal güvence sağlayan değil, risklerin azaltılmasına öncülük eden bir rol üstlenmesi gerektiğini söyledi.
AXA Türkiye'nin iklim raporu 2050 risklerini ortaya koyuyor
Panelde değerlendirilen AXA Türkiye İklim Raporu, ülkenin 2050 yılına kadar karşılaşabileceği iklim risklerini bilimsel veriler ve modelleme yöntemleri üzerinden ele alıyor.
Raporda su kıtlığı, aşırı sıcaklıklar, orman yangınları, sel ve heyelan riskleri öne çıkarken, bu tehlikelerin şehirler ve ekonomik faaliyetler üzerindeki etkileri inceleniyor.
AXA Türkiye ve AXA Climate tarafından hazırlanan raporun sonuçlarına göre, 2050 yılına kadar yaklaşık 65 milyon kişinin yüksek veya çok yüksek düzeyde su stresiyle karşılaşabileceği öngörülüyor.
Raporda ayrıca yaklaşık 23 milyon kişinin ısı stresinden, 10 milyon kişinin yüksek orman yangını riskinden ve 14 milyon kişinin yüksek veya çok yüksek heyelan riskinden etkilenebileceği belirtiliyor.
Bu projeksiyonlar, iklim değişikliğinin Türkiye'deki etkilerinin bölgelere ve sektörlere göre farklılaşabileceğine işaret ediyor.
Yavuz Ölken'den şirketlere çağrı: Sel risk verilerini birleştirelim
Yavuz Ölken, panelin ilerleyen bölümünde sigorta sektörüne yönelik somut bir iş birliği çağrısında bulundu.
Türkiye'de iklim değişikliğine uyum konusunda ortak bir politika geliştirilmesi gerektiğini belirten Ölken, Ekim 2026'da İstanbul ve Marmara Bölgesi'nde yaşanan şiddetli yağış ve su baskınlarından elde edilen sigorta verilerinin sektör genelinde bir araya getirilmesini önerdi.
Ölken, “Bizim süratle iklim adaptasyonu politikası yaratmamız lazım” diyerek şirketlerin elindeki hasar ve risk verilerinin Türkiye Sigorta Birliği çatısı altında birleştirilmesi çağrısı yaptı.
Bu verilerin T-Rupt aracılığıyla modellenmesini öneren Ölken, gerekli görülmesi halinde AXA Climate ve diğer sigorta kuruluşlarının da çalışmaya katkı sağlayabileceğini söyledi.
Ortak modellemeyle benzer afetlerin 2030 ve 2050 dönemlerinde oluşturabileceği risklerin değerlendirilmesini isteyen Ölken, elde edilen sonuçların yerel yönetimlerle paylaşılmasının önemine dikkat çekti.
AXA'dan sigortalama, fiyat ve muafiyet konusunda dikkat çeken taahhüt
Yavuz Ölken, önerdiği ortak risk modelleme çalışmasının ardından riskli bölgelerde sigorta güvencesinin sürdürülmesi konusunda da açıklamalarda bulundu.
Ölken, söz konusu bölgelerdeki risklerin bilinerek sigortalandığını belirterek, çalışmanın amacının bu bölgeleri sigorta kapsamı dışında bırakmak değil, riskleri azaltacak çözümler geliştirmek olduğunu vurguladı.
“Şu sözü de veriyorum: Bu çalışmalar yapıldığında bu bölgeler risklidir deyip sigorta yapmamazlık etmeyeceğiz.”
Ölken, açıklamasının devamında AXA adına fiyat artırımı ve özel muafiyet uygulanmaması konusunda da taahhütte bulunarak, risk verilerinin ortak bir yapıda değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Bu açıklamayla birlikte, risk haritalarının sigortalanabilirliği sınırlamak yerine önleyici yatırımları yönlendirmek için kullanılması gerektiğine dikkat çekti.
Ölken, yerel yönetimlerle ortak çalışmalar yürütülerek sel ve su baskını risklerinin azaltılabileceğini belirtti.
T-Rupt modellemesinin AXA Grubu içindeki rolü
Yavuz Ölken, panelde T-Rupt'ın geliştirdiği risk modelleme çalışmalarına da değindi.
Prof. Dr. Sinan Akkar ve ekibinin Türkiye'ye özgü verilerle önemli bir modelleme altyapısı oluşturduğunu belirten Ölken, T-Rupt'ın AXA Grubu'nun akredite deprem modelleme araçları arasına girdiğini söyledi.
Modelin iklim olaylarının değerlendirilmesinde de kullanılmak üzere akredite edildiğini ifade eden Ölken, Türkiye'deki yerel verilerin küresel risk modelleme çalışmalarına katkı sağlamasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi.
Ölken, özellikle 2023 Kahramanmaraş depremlerinden sonra yerel risk verilerinin ve Türkiye'ye özgü modelleme çalışmalarının öneminin daha açık görüldüğünü belirtti.
Risk haritalarından aksiyona geçmeliyiz
Panelin son bölümünde yeniden söz alan Yavuz Ölken, iklim risklerinin yalnızca haritalanmasının yeterli olmadığını söyledi.
Aynı bölgede bulunan iki işletmenin, faaliyet alanları ve tesislerinin fiziksel özellikleri nedeniyle aynı sel olayından farklı düzeylerde etkilenebileceğini belirten Ölken, risk analizlerinin işletmelere özel önlemlere dönüştürülmesi gerektiğine dikkat çekti.
Bir işletmede zemin kattaki stokların, diğerinde ise bodrum kattaki elektrik sistemlerinin selden etkilenebileceğini örnek gösteren Ölken, işletmelerin karşı karşıya olduğu risklerin ayrıntılı biçimde değerlendirilmesinin önemini vurguladı.
“Risk haritalarından aksiyona geçmek, daha da önemlisi risk haritalarından özel aksiyonlara geçmek durumundayız.”
Sigorta şirketleri, acenteler, brokerler, kamu kurumları ve yerel yönetimlerin bu süreçte ortak sorumluluk taşıdığını ifade eden Ölken, risk verilerinin paylaşılmasıyla önleyici sigortacılığın güçlendirilebileceğini belirtti.
Ölken, COP31'in ortak hedefini hatırlatarak sektörün iklim risklerine karşı diyalogdan somut uygulamalara geçmesi gerektiğini vurguladı.
AntoIne DenoIx: Küresel iklim verileri yerel risklere uyarlanmalı
AXA Climate Genel Müdürü Antoine Denoix, Türkiye İklim Raporu'nda kullanılan modelleme yaklaşımına ilişkin bilgiler paylaştı.
İklim risklerinin değerlendirilmesinde tek bir modelin sonuçlarına dayanmak yerine farklı küresel iklim modellerinden yararlanmanın önemine dikkat çeken Denoix, elde edilen sonuçların yerel koşullara uyarlanması gerektiğini belirtti.
Sel, sıcak hava dalgaları ve orman yangınları gibi tehlikelerin farklı bölgelerde farklı etkiler oluşturabileceğini ifade eden Denoix, bu nedenle küresel projeksiyonların yerel verilerle desteklenmesinin önemini vurguladı.
İklim risklerinin yalnızca hangi tehlikenin ortaya çıkabileceği üzerinden değil, bu tehlikelerin yollar, hastaneler, konutlar ve diğer kritik altyapılar üzerindeki etkileri dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Denoix, iklim değişikliğine uyum planlarının gelecekte karşılaşılabilecek riskleri ortaya koyan bilimsel analizlere dayanması gerektiğine dikkat çekti.
Gıda güvenliği ve tarımda su yönetimi öne çıktı
Antoine Denoix, iklim değişikliğinin tarım ve gıda güvenliği açısından oluşturduğu riskleri de değerlendirdi.
Su kaynaklarının tarımsal üretim açısından taşıdığı öneme dikkat çeken Denoix, gelecekteki su stresinin üretim planlaması ve gıda güvenliği üzerinde etkili olabileceğini belirtti.
İklim değişikliğine uyumda yalnızca su tüketiminin azaltılmasının yeterli olmadığını ifade eden Denoix, tarımsal üretimde kullanılan yöntemlerin ve ürün tercihlerinin de değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Denoix, dayanıklılığın artırılması için üretim yöntemleri, kullanılan teknolojiler ve tarımsal faaliyetlerde çeşitliliğe önem verilmesi gerektiğine dikkat çekti.
UlrIke Decoene: Sigorta sektörü bilimsel bilgiyi toplumla buluşturmalı
AXA Grup İletişim, Marka ve Sürdürülebilirlik Başkanı Ulrike Decoene, iklim değişikliğinin artık yalnızca geleceğe ilişkin bir tehdit olmadığını, toplumların etkilerini bugün doğrudan deneyimlediğini söyledi.
Sigorta sektörünün bilimsel veri ve risk yönetimi alanındaki uzmanlığını toplumun farklı kesimleriyle paylaşmasının önemine dikkat çeken Decoene, iklim değişikliğine uyum çalışmalarında daha geniş iş birlikleri kurulması gerektiğini vurguladı.
Kamu kurumları, yerel yönetimler, bilim dünyası, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının ortak hareket etmesinin önemini belirten Decoene, özellikle sınırlı kaynakların hangi alanlara yönlendirileceğinin doğru belirlenmesi gerektiğini ifade etti.
Hastaneler, yaşlı bakım merkezleri ve diğer kritik hizmetlerin korunmasında önceliklerin bilimsel risk analizlerine dayanması gerektiğini söyleyen Decoene, kırılgan grupların ihtiyaçlarının da dikkate alınmasını istedi.
Decoene, sigorta sektörünün farklı paydaşları bir araya getirerek ortak çözümler geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini belirtti.
Sinan Akkar: Risk modellemesinde koordinasyon eksikliği var
T-Rupt Baş Modellemecisi Prof. Dr. Sinan Akkar, iklim risklerinin doğru modellenebilmesi için doğal tehlikelerin oluşum özellikleri ile bu tehlikelere maruz kalan varlıkların fiziksel özelliklerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Sel ve taşkın riskini örnek gösteren Akkar, yağış miktarı, taşkın yüksekliği ve olayların gerçekleşme olasılıklarının doğru ölçülmesinin önemine dikkat çekti.
Bunun yanında binaların konumu, yapım özellikleri ve maruz kalabilecekleri hasar düzeylerinin de risk analizlerine dahil edilmesi gerektiğini belirtti.
Aynı binada bulunan dairelerin farklı katlarda yer almasının sel riskini değiştirebileceğini anlatan Akkar, eksik verilerin modelleme sonuçlarında belirsizlik yarattığını ifade etti.
Türkiye'de iklim risklerine ilişkin akademik çalışmalar ve veri üretiminde önemli ilerlemeler kaydedildiğini belirten Akkar, farklı alanlarda üretilen bilgilerin yeterince koordineli biçimde değerlendirilmediğine dikkat çekti.
“Bu bilgilerin tamamı var fakat bu bilgiler koordine bir şekilde değerlendirilmiyor.”
Belediyeler için mahalle ölçeğinde risk analizleri önerisi
Prof. Dr. Sinan Akkar, küresel ölçekte hazırlanan risk haritalarının yerel yönetimlerin kararlarını destekleyebilmesi için şehir ve mahalle ölçeğine uyarlanması gerektiğini söyledi.
Bir belediyenin risk haritasından yararlanabilmesi için kendi altyapı sistemlerinin bu risklerden nasıl etkileneceğini görebilmesi gerektiğini belirten Akkar, bu amaçla yerel senaryoların oluşturulmasının önemini vurguladı.
Sel riskinin değerlendirilmesinde kanalizasyon, yağmur suyu drenajı, temiz su şebekesi, yollar, köprüler ve viyadükler gibi altyapı unsurlarının doğru biçimde modellenmesi gerektiğini ifade etti.
Akkar, belediyelerden sağlanacak ayrıntılı altyapı verilerinin, hangi yatırımlara öncelik verilmesi gerektiğinin belirlenmesine katkı sağlayabileceğini söyledi.
Kritik altyapılarda birbirini tetikleyen risklere dikkat çekildi
Sinan Akkar, şehirlerde farklı altyapı sistemlerinin birbirine bağlı olmasının afetlerin etkilerini genişletebildiğine dikkat çekti.
Şiddetli yağışların elektrik kesintilerine, elektrik kesintilerinin trafik sinyalizasyonunda aksamalara, bunun da ulaşımda ciddi sorunlara yol açabileceğini belirten Akkar, risklerin tek tek değil, birbirleriyle ilişkili biçimde değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Bu tür zincirleme etkilerin modellenmesiyle şehirlerin en zayıf altyapı noktalarının belirlenebileceğini söyleyen Akkar, elde edilen sonuçların önleyici yatırımlara yön vermesi gerektiğini vurguladı.
