Allianz İklim Ekonomisi Raporu'na göre aşırı hava olayları 2025'te 184 milyar euroluk ekonomik kayba yol açarken Türkiye, iklim riski yüksek ülkeler arasında yer aldı.
Allianz Research ve Allianz Trade tarafından ilk kez yayımlanan Allianz İklim Ekonomisi Raporu 2026, iklim değişikliğinin küresel ekonomide yarattığı kayıpların boyutunu ortaya koyarken Türkiye'yi de yüksek iklim riski taşıyan ülkeler arasında gösterdi.
Antalya'da düzenlenecek COP31 öncesinde dikkat çeken rapor, aşırı hava olaylarının yalnızca fiziksel hasarlara neden olmadığını; ekonomik büyüme, enflasyon, üretim ve finansal piyasalar üzerinde de önemli sonuçlar doğurduğunu ortaya koydu.
Bu yıl ilk kez hazırlanan ve her yıl yayımlanması planlanan Allianz Climate Economics Report, 2025 yılı verilerini değerlendirirken bu yıl yaşanan gelişmeleri inceliyor ve gelecek yıla ilişkin ekonomik öngörüler sunuyor.
Çalışmada, iklim kaynaklı afetlerin sigorta sektörü açısından artan hasar maliyetleri, sigortalanabilir riskler ve prim fiyatlandırması üzerindeki etkileri de önem taşıyor.
Aşırı hava olaylarının maliyeti 184 milyar euro
Rapora göre, 2025 yılında aşırı hava olaylarının küresel ekonomiye verdiği zarar 184 milyar euroya ulaştı. Ekonomik kayıplar bir önceki yıla göre yüzde 32 azalmasına rağmen, 2000-2019 dönemindeki uzun vadeli ortalamanın yüzde 20 üzerinde gerçekleşti.
Daha uzun dönemli veriler ise iklim kaynaklı ekonomik kayıplardaki artışı ortaya koydu. 2020-2025 döneminde yıllık ortalama ekonomik kayıp 237 milyar euroya yükselirken, bu tutar önceki dönemin ortalamasını yüzde 54 aştı.
Aynı yıl sigortalı kayıplar yaklaşık 69 milyar euro seviyesinde kaldı. Böylece toplam ekonomik zararların yalnızca yüzde 38'i sigorta kapsamında karşılanırken yaklaşık 115 milyar euroluk zarar sigorta güvencesi dışında kaldı.
Bu tablo, iklim kaynaklı afetlerin ekonomik etkileri büyürken sigorta koruma açığının da önemli bir sorun olmaya devam ettiğini gösterdi.
El Nıño 2027'de 395 milyar euroluk kayba neden olabilir
Allianz Research'ün 144 ekonomi için hazırladığı modelleme, güçlü bir El Niño olayının gelecek yıl küresel ekonomide yaklaşık 395 milyar euro tutarında net üretim kaybına neden olabileceğini ortaya koydu.
Bu tutar, incelenen ekonomilerin öngörülen toplam gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 0,24'üne karşılık geliyor.
Modellemeye göre Çin, ABD ve Hindistan'ın toplam kayıpların yaklaşık yüzde 60'ını üstlenmesi bekleniyor. Ancak hesaplamalar yalnızca sıcaklık değişimlerinin ekonomik etkilerini kapsıyor; sel, kuraklık ve orman yangınlarının yol açabileceği ek zararlar bu tahmine dahil edilmiyor.
Küresel enflasyonda da artış bekleniyor
El Niño'nun etkilerinin yalnızca ekonomik büyümeyle sınırlı kalmayacağı, fiyatlar üzerinde de baskı oluşturabileceği belirtiliyor.
Rapordaki senaryoya göre küresel manşet enflasyonun 0,42 puan, gıda enflasyonunun ise 0,65 puan yükselmesi bekleniyor.
Avrupa Birliği ülkelerinde ise yaklaşık 21 milyar euroluk net ekonomik çıktı kaybı öngörülüyor. Birlik genelinde manşet enflasyonun 0,31 puan, gıda enflasyonunun da 0,50 puan artabileceği hesaplanıyor.
Türkiye yüksek iklim riski taşıyan ülkeler arasında
Raporda Türkiye'ye ilişkin bulgular da dikkat çekti.
Allianz Research, ülkelerin karşı karşıya bulunduğu iklim risklerini iki ayrı gösterge üzerinden değerlendiriyor. Bunlardan Climate Change Score, sıcaklık, kuraklık ve yağış gibi göstergelerin tarihsel koşullardan ne ölçüde farklılaştığını; Climate Stress Score ise ülkelerin mevcut sıcaklık, kuraklık ve yoğun yağış stresini ölçüyor.
Türkiye; Nijerya, Filipinler, Malezya, Brezilya, Fildişi Sahili ve Fas ile birlikte her iki göstergede de yüksek değerlere sahip ülkeler arasında gösteriliyor.
Raporda yer verilen 52 ülkelik karşılaştırmada ise Türkiye, 2025 yılında aşırı hava olaylarının yol açtığı ekonomik kayıpların yüksek olduğu ilk yedi ülke arasında bulunuyor.
Bu sonuçlar, Türkiye açısından iklim değişikliğinin yalnızca çevresel bir sorun olmadığını, ekonomik faaliyetler ve risk yönetimi bakımından da önem taşıdığını ortaya koyuyor.
Afet sonrasında ödeme yerine önceden dayanıklılık
Allianz Research, raporda ülkelerin iklim risklerine karşı hazırlık düzeylerini de ele aldı.
2025-2026 dönemindeki afetler, önleme sistemleri, önceden planlanmış finansman mekanizmaları ve açık müdahale planları bulunan ülkelerin afetlerin ekonomik etkilerini sınırlamakta daha avantajlı olduğunu gösterdi.
Raporda, iklim politikalarının yalnızca afet sonrasında oluşan zararları karşılamaya odaklanmasının yeterli olmadığı vurgulandı.
Bunun yerine erken uyarı sistemleri, dayanıklı altyapı yatırımları, iklim uyum politikaları ve afet öncesi finansman çözümlerinin geliştirilmesi gerektiğine dikkat çekildi.
ClImRad ile iklimin ekonomik etkileri ölçülüyor
Raporun analiz altyapısını Allianz Research ile Earthian AI tarafından geliştirilen ClimRad (Climate Data Radar) platformu oluşturuyor.
Platform, iklim göstergeleri, doğal afet kayıpları ve makroekonomik modellemeleri bir araya getirerek iklim olaylarının büyüme ve enflasyon üzerindeki etkilerini değerlendiriyor.
Sıcaklık değişimleri, sıcaklık stresi ve kuraklığın ekonomik büyüme üzerindeki etkileri incelenirken, sıcaklık değişimlerinin manşet enflasyon ve gıda fiyatlarına yansımaları da analiz ediliyor.
Allianz Research'ün çalışması, iklim risklerinin ekonomik planlamada, finansal karar alma süreçlerinde ve sigortacılıkta giderek daha fazla dikkate alınması gerektiğine işaret ediyor.
