Fransa’da protestolar sırasında en az 3 bin işletme zarar görürken, sigorta şirketleri toplam hasarı henüz belirleyemedi. 2023’te benzer olayların 793 milyon euro'luk sigortalı hasara yol açtığı ülkede, yeni sigorta sistemi yürürlüğe girmediği için tazminatlarda mevcut poliçeler belirleyici olacak.
Fransa’da 17-18 Ekim tarihlerinde düzenlenen protestolar sırasında binlerce iş yerinin zarar görmesi, sigorta sektörünü yeni bir hasar ve tazminat süreciyle karşı karşıya bıraktı.
Hasarın boyutu henüz belirlenemedi
Artan yaşam maliyetleri ve eğitim koşullarına yönelik protestolar sırasında çok sayıda mağaza yağmalandı, iş yerleri tahrip edildi ve ticari faaliyetler kesintiye uğradı.
Fransız hükümetinin açıkladığı verilere göre olaylardan etkilenen işletme sayısı en az 3 bine ulaştı. İlk açıklamalarda yaklaşık 1.500 olarak belirtilen sayı, kısa sürede iki katına çıktı.
Fransa Sigortacılar Federasyonu France Assureurs, üye şirketlerin zarar gören sigortalılara destek sağlamak amacıyla harekete geçtiğini bildirdi. Ancak federasyon, toplam sigortalı hasara ve yapılan tazminat başvurularının sayısına ilişkin henüz bir tahmin açıklayamadı.
Sigorta şirketlerinin hasar tespit çalışmaları devam ederken, işletmelerin uğradığı fiziki zararların yanı sıra faaliyetlerine ara vermelerinden kaynaklanan ekonomik kayıplar da gündeme geldi.
Perakende sektöründe zarar yüz milyonlarca euroya ulaşabilir
Protestolardan en fazla etkilenen alanların başında perakende sektörü geliyor.
Carrefour CEO’su ve Fransa Perakende Federasyonu Başkanı Alexandre Bompard, olayların ardından yaptığı ilk değerlendirmede yaklaşık 1.500 mağazanın etkilendiğini ve sektörün zararının yüz milyonlarca euroya ulaşabileceğini belirtti.
Hükümetin daha sonra açıkladığı veriler ise zarar gören işletme sayısının 3 bine yükseldiğini ortaya koydu.
Carrefour, 20’si yağmalanan toplam 50 mağazasında hasar meydana geldiğini açıkladı. Protestoların ekonomik etkileri yalnızca fiziki hasarla sınırlı kalmadı; ticari faaliyetlerdeki aksama ve tüketici harcamalarına yönelik belirsizlik de şirketlerin gündemine girdi.
2023’te sigorta şirketleri 793 milyon euroluk hasarla karşılaşmıştı
Fransa’da yaşanan son olayların sigorta sektörüne maliyetini değerlendirmek açısından 2023 yılındaki protestolar önemli bir karşılaştırma oluşturuyor.
France Assureurs verilerine göre Haziran-Temmuz 2023 dönemindeki olaylarda sigortalı hasar 793 milyon euro'ya ulaştı.
Bu dönemde yaklaşık 17 bin hasar dosyası işleme alınırken, dosya başına ortalama zarar 46 bin 600 euro olarak hesaplandı.
Toplam sigortalı hasarın yaklaşık üçte ikisi, yani 523 milyon euro'luk bölümü, mağazalar ve ticari işletmelerde meydana gelen zararlardan kaynaklandı. Kamu binaları ve yerel yönetim varlıklarındaki hasar yaklaşık 200 milyon euro'ya ulaşırken, araç hasarlarının payı yüzde 7 oldu.
Fransa Senatosu tarafından daha sonra yürütülen araştırmada ise toplam maddi zararın 1 milyar euro'ya yakın olduğu tahmin edildi. Sigortaya bildirilmeyen veya poliçeler kapsamında yalnızca kısmen karşılanan zararların bulunması, sigortalı hasar ile toplam ekonomik kayıp arasındaki farkı ortaya koydu.
2023 yılındaki olaylarda yaklaşık 2 bin 500 işletmenin zarar gördüğü dikkate alındığında, son protestolarda bu sayının şimdiden aşılmış olması sigorta sektörü açısından dikkat çekiyor.
Yeni sigorta sistemi yürürlüğe girmedi
Fransa’da 2023 yılındaki protestoların ardından toplumsal olaylardan kaynaklanan zararların sigortalanmasına yönelik yeni bir düzenleme hazırlanmıştı.
Bu yılın bütçe yasasına eklenen düzenleme, belirli mal sigortası poliçelerinde toplumsal olay ve ayaklanma kaynaklı hasarların teminat kapsamına alınmasını zorunlu hale getiriyor.
Ayrıca büyük ölçekli zararların karşılanmasında sigorta şirketlerine destek sağlayacak ulusal bir fon kurulması öngörülüyor.
Yeni sistem kapsamında sigorta şirketlerinin ilgili poliçelerden elde edilen primlerin yüzde 1,5’ine kadar katkı sağlaması, devletin ise yıllık 4 milyar euro'ya kadar garanti vermesi planlanıyor.
Ancak düzenleme henüz yürürlüğe girmedi. Sistemin uygulanabilmesi için Avrupa Komisyonu’nun onayı ve hükümetin uygulama kararnamesi gerekiyor.
Bu nedenle son protestolarda zarar gören işletmelere yapılacak sigorta ödemelerinde mevcut poliçelerin teminat koşulları esas alınacak.
Fiziki hasarlar karşılanabilir, iş durması kayıpları belirsiz
Sigorta sektörünün karşı karşıya olduğu önemli konulardan biri de işletmelerin faaliyetlerine ara vermek zorunda kalmaları nedeniyle oluşan kayıplar.
France Assureurs’e göre Fransa’daki ticari işletme ve bina sigortalarının önemli bir bölümü, toplumsal olaylar ve ayaklanmalardan kaynaklanan fiziki zararları kapsıyor.
Yangın, hırsızlık, vandalizm ve kırılan vitrinler gibi zararlar, poliçelerdeki ilgili teminatlar çerçevesinde karşılanabiliyor. İş yerlerinin güvenli hale getirilmesi için yapılan bazı harcamalar da teminata dahil olabiliyor.
Ancak işletmelerin kapalı kaldıkları dönemde uğradıkları gelir kaybı için farklı koşullar geçerli.
İş durması zararlarının karşılanabilmesi, poliçede bu yönde bir teminat bulunmasına bağlı. Bu teminat genellikle kaybedilen cironun tamamını değil, faaliyetlerin durması nedeniyle oluşan brüt kâr kaybını karşılıyor.
Ayrıca birçok sözleşmede iş durması tazminatının ödenebilmesi için işletmenin faaliyetlerine ara vermesine poliçe kapsamında karşılanan fiziki bir hasarın neden olması gerekiyor.
Dolayısıyla aynı olaydan etkilenen işletmelerin alabilecekleri tazminatlar, sahip oldukları sigorta poliçelerine göre farklılık gösterebilecek.
Sigorta şirketlerinden 30 günlük hasar ihbar süresi
Fransa hükümetinin 20 Ekim’de yayımladığı açıklamaya göre sigorta sektörü, zarar gören işletmelerin hasar süreçlerini kolaylaştırmak amacıyla bazı önlemler aldı.
France Assureurs tarafından duyurulan uygulamalar kapsamında hasar ihbar süresi 30 güne uzatıldı.
Ayrıca acil durumdaki dosyaların öncelikli değerlendirilmesi, sigortalılara avans ödemeleri yapılması ve zarar gören iş yerlerinin güvenli hale getirilmesine ilişkin giderlerin karşılanması kararlaştırıldı.
Hükümetin açıklamasında, iki sigorta şirketinin hasar dosyalarında muafiyet uygulamasını kaldırdığı da belirtildi.
Hükümetten işletmelere ek destek
Fransa hükümeti, sigorta ödemelerinin yanı sıra zarar gören işletmelerin faaliyetlerine yeniden başlayabilmesi için ekonomik destek tedbirleri açıkladı.
Bu kapsamda iş yerlerinin faaliyetlerini azaltması veya durdurması nedeniyle uygulanan kısa çalışma desteğinin işverenlere ek yük getirmeden devlet tarafından karşılanması kararlaştırıldı.
Ayrıca zarar gören işletmelere üç yıl vadeli, 50 bin euro'ya kadar sıfır faizli kredi sağlanması planlandı.
Küçük işletmeler için acil yardımlar ve faaliyet kaybına yönelik destekler de açıklanan önlemler arasında yer aldı.
Sigorta sektöründe gözler nihai hasar tutarında
Fransa’daki son olaylar, toplumsal hareketlerden kaynaklanan zararların sigorta şirketleri üzerindeki etkisini yeniden gündeme getirdi.
2023 yılında 793 milyon euro'ya ulaşan sigortalı hasarın ardından, bu kez daha fazla işletmenin zarar görmesi dikkat çekiyor. Bununla birlikte yeni olayların toplam sigortalı maliyeti henüz açıklanmadığı için önceki dönemle doğrudan bir tutar karşılaştırması yapılamıyor.
Sigorta şirketlerinin hasar tespit çalışmalarının sonucunda hem fiziki zararların hem de iş durması nedeniyle oluşan kayıpların ne ölçüde karşılanacağı netleşecek.
